Gündelik düşünce çoğu zaman sevgiyi ve nefreti birbirinin karşıtı olarak ele alır.

Birini seviyorsak ondan nefret etmeyiz.

Ondan nefret ediyorsak onu sevmeyiz.

Bu nedenle birçok insan sevdiği birine karşı öfke hissettiğinde suçluluk yaşar. Yakınlık duyduğu birine yönelik saldırgan düşünceler geliştirdiğinde şaşırır. Sevgiyle birlikte gelen yıkıcı duygular çoğu zaman ruhsal yaşamın kabul edilmesi zor taraflarıdır.

Oysa psikanalitik düşünce insan duygularının bundan daha karmaşık olduğunu ileri sürer.

İnsan aynı nesneye karşı birbirine zıt duygular besleyebilir.

Sevebilir.

Kızabilir.

Hayran olabilir.

Kıskanabilir.

Bağlanabilir.

Uzaklaşmak isteyebilir.

Bu duyguların bir arada bulunması ruhsal yaşamın patolojik bir yönü değil, gelişimin doğal bir sonucudur.

Melanie Klein'ın çalışmalarında bu mesele merkezi bir yer tutar. Klein'a göre ruhsal gelişimin önemli adımlarından biri, sevilen nesnenin aynı zamanda hayal kırıklığı yaratabilen, öfke uyandırabilen ve eksiklikleri olan bir nesne olduğunun kabul edilmesidir.

Bu kabul kolay değildir.

Çünkü insan zihni zaman zaman karmaşıklığı taşıyamaz.

Sevilen kişi bütünüyle iyi olmak zorundadır.

Hayal kırıklığı yaşandığında ise bütünüyle kötü hâle gelir.

İdealizasyon ve değersizleştirme arasındaki salınımın bir nedeni de budur.

Oysa olgun sevgi, nesnenin kusursuz olduğuna inanmakla değil; kusurlarına rağmen onunla ilişki kurabilmekle mümkündür.

Belki de sevginin en zor tarafı budur.

Sevilen kişinin eksik olduğunu görmek.

Buna rağmen sevgiyi sürdürebilmek.

Psikanalitik açıdan bakıldığında ruhsal olgunluk, sevgi ve nefretin birbirini yok etmeden aynı ruhsal alanda var olabilmesiyle ilişkilidir.

Çünkü insanın duygusal yaşamı saf değildir.

Karmaşıktır.

Ve belki de tam da bu nedenle insandır.

— Klinik Psikolog Baran Şeker

Kaynakça

Klein, M. (1946). Notes on Some Schizoid Mechanisms.

Klein, M. (1957). Envy and Gratitude.

Segal, H. (1973). Introduction to the Work of Melanie Klein.

Ogden, T. H. (1986). The Matrix of the Mind.